PoradnikPR.info

PoradnikPR.info

Poradnik pedagogiczno - resocjalizacyjny

 
 
 
 

Gdy nadejdzie kryzys…

Bądź realistą: rozpatruj kryzys w jego realnych wymiarach.

Słowo „kryzys” napawa nas pesymizmem. Wywołuje niemal natychmiast skojarzenia bardzo negatywne, dotyczące dramatów i bolesnych zakrętów w naszym życiu. Nierzadko już sama myśl o kryzysie rodzi w człowieku uczucie bezradności i strachu. Przyjrzyjmy się innym interpretacjom tego słowa.

Polskie słowo „kryzys” pochodzi od greckiego „krisis”. Krisis to siła rozróżniająca, oddzielenie, wybór, spór, preferencja, sąd, znalezienie rozwiązania, wyjaśnienie, interpretacja itd. Na Dalekim Wschodzie, Japończycy piszą słowo „kryzys” używając dwóch znaków, z których jeden oznacza “niebezpieczeństwo” a drugi zaś oznacza „okazję, możliwość”, coś w rodzaju perspektywy otwierającej się w obliczu przyszłości.

Wnikając w sedno kryzysu można wyróżnić kilka jego rysów charakterystycznych. Kryzys może być (za: A. Jacyniak):
- doświadczeniem pozytywnym (a nie negatywnym), otwierającym przed człowiekiem nowe horyzonty, nowe perspektywy; może być on jednak źle rozwiązany, wtedy powoduje negatywne skutki w osobowości.
- doświadczeniem, przez które przechodzi każdy człowiek. Nie ma człowieka, który byłby wolny od przejścia przez kryzys; ludzie różnią się między sobą wrażliwością na kryzysy i umiejętnością radzenia sobie z nimi. Niektórzy przeżywają wiele kryzysów, a inni niewiele, ale za to bardzo ciężkich.
- doświadczeniem związanym ze światem wartości i światem decyzji człowieka. Pośród kryzysu pojawia się ta hierarchia wartości, którą człowiek na prawdę uznaje. W powiązaniu z kryzysem człowiek musi nie rzadko podjąć jakąś ważną decyzję.
- doświadczeniem najbardziej głębokim i angażującym, przez które przechodzi człowiek. Jest miejscem walki człowieka z samym sobą i czasem ludzkich zmagań.
Amerykański psycholog G. Allport zaproponował następującą definicje kryzysu: „Jest to sytuacja emocjonalnego i umysłowego stresu wymagająca zmian perspektyw wciągu krótkiego czasu. Zmiany te mogą być progresywne, albo mogą być regresywne.”
(Z. Płużek, 1991).

Poniżej zostanie zaproponowanych kilka prostych sugestii, których zastosowanie może być niezmiernie pomocne do właściwego, twórczego przejścia przez kryzys
(za: A. Jacyniak).

1. Bądź realistą: rozpatruj kryzys w jego realnych wymiarach.
Wielu ludzi przeżywających kryzys mówi z trwogą: „świat się wali…, wszystko mi się zawaliło”. Otóż nie. Świat się nie zawali i przeżyje jeszcze wiele ludzkich kryzysów i na każdy z nich trzeba spojrzeć spokojnie. Ważne jest zaakceptowanie kryzysu, przyjęcie i wewnętrzne zgodzenie się na przeżywany ból. Nie zaakceptowanie kryzysu może mieć bardzo negatywne konsekwencje, prowadzi często do zagłuszania problemów i zażywania substancji psychoaktywnych, co skończyć się może uzależnieniem od alkoholu czy narkotyków.

2. Bądź zdrowym optymistą.
Kryzys pozytywnie rozwiązany może stać się kryzysem wzrostu, który ubogaci nasze życie, otworzy nowe horyzonty, których nigdy byśmy nie ujrzeli gdyby nie przejście przez kryzys. Pamiętaj, że jutrzejszy dzień może być przecież zawsze lepszy, bardziej twórczy. Zmień styl czarno- białego myślenia. Świat nie jest tylko czarny lub biały, pozwól sobie na odkrywanie całego wachlarza szarości, tzn. odkrywania różnorodności życia, doświadczania różnych emocji. Uczy to nas bardziej obiektywnego spojrzenia na świat, wielości interpretacji, rozwiązań, perspektyw.

3. Analizuj kryzys całościowo.
Obserwując zachowanie człowieka w kryzysie, można dostrzec zewnętrzne objawy takie jak: płacz, przygnębienie, zamknięcie się w sobie, izolacja od otoczenia. Zachowanie to tylko wierzchołek góry lodowej, a jej prawdziwe rozmiary są o wiele potężniejsze od tego, co widać na powierzchni wody. Dlatego nie wystarczy zewnętrzne osądzanie danej osoby, gdy nie zna się dokładniej całości problemów, dramatu, który w sobie nosi.

4. Sięgnij do pozytywnych doświadczeń z przeszłości.
Warto skorzystać z pozytywnych doświadczeń, które w magazynie naszego wnętrza zostały już złożone. Poszukaj szczęśliwych chwil, momentu sukcesu, choćby najmniejszego, pewności siebie, poczucia, kiedy udało ci się zachować spokój i opanowanie np. w ciężkich sytuacjach stresu. Tych doświadczeń nikt ci nie morze odebrać, ponieważ należą do ciebie. Zachowaj je w swoim ‘banku pozytywnych doświadczeń’, jeśli z nich skorzystasz w sytuacji kryzysu, może zaprocentują nowym doświadczeniem, dadzą ci światło na twoje trudne dziś.

5. Wykorzystuj doświadczenia innych ludzi przeżywających kryzys.
Towarzysząc człowiekowi przeżywającemu kryzys można nauczyć się, iż ma on prawo zachowywać się nielogicznie i można mu wiele wybaczyć, bo w jego szamotaniu się jest często wiele agresji, wiele oporu, chęci pozostania absolutnie samemu. Z drugiej strony uczymy się, że człowiek, który zaakceptuje kryzys i pozytywnie go rozwiąże potrafi po jakimś czasie ujrzeć nowe rozwiązania, otwierające się perspektywy. Dzięki temu wkracza na drogę samo rozwoju, kreatywności, odkrywania samego siebie i dążenia do realizowania swojego potencjału.

6. Szukaj pomocy u drugich.
Podstawowym warunkiem efektywnego pomagania jest akceptacja pomocy przez danego człowieka, znajdującego się w kryzysie i podjęcie przez niego trudu przemiany.

7. Zaakceptuj i dowartościuj cierpienie.
Kryzys jest czasem swoistego oczyszczenia, stwarzającego światło, w którym człowiek może odważniej i w oparciu o właściwą hierarchię wartości przechodzić przez kryzys. Zaakceptowane cierpienie staje się źródłem mocy, przysparza energii i integruje osobowość. Anthony De Mello w „Przebudzeniu” pisze, że do rozwoju wiodą właśnie te bolesne doświadczenia. Uważa on, iż cierpienie wskazuje na to, co nie jest jeszcze w nas rozwinięte, co musi dojrzeć, ulec transformacji i zmianie. Wykorzystajmy niełatwy czas kryzysu, uczyńmy go szansą na naszą zmianę, na nasz rozwój.

8. Pogłębiaj życie duchowe.
Postaraj się przeobrazić kryzys w szansę na zbliżenie do Boga- jakkolwiek Go postrzegasz i nazywasz. Choć apatia, sceptycyzm, zmęczenie i poczucie bezsensu mogą doprowadzać do pragnienia odizolowania się od Boga, starajmy się poczuć, że jest On dawcą wszelkiego Światła, Mocy i Energii, na naszej drodze życia. Kontemplujmy Jego ciągłą obecność w nas.

9. Odnajdź swoje najgłębsze wartości.
Czas kryzysu niech będzie dla ciebie okazją do ustalenia, co jest najważniejsze w twoim życiu, co kochasz, a co przeszkadza i chciał/a byś to zmienić. Ustalenie priorytetów i celów pomaga podjąć rozsądną decyzję ku konkretnym zmianom w naszym życiu.

10. Nadzieja.
Ostatni z drogowskazów na czas kryzysu zachęca, by przeżywać z nadzieją każdy moment kryzysu i nie poddawać się, gdy coś nam się nie udaje.

Na koniec chciałabym zachęcić wszystkich, przeżywających trudne chwile, do uzbrojenia się w cierpliwość w oczekiwaniu na zmiany. Jak to zrobić? Erich Fromm odpowiedziałby: „Aby poznać, czym jest cierpliwość, wystarczy przyjrzeć się, jak dziecko uczy się chodzić. Pada, wstaje, znów się przewraca a jednak próbuje dalej (…) aż wreszcie pewnego dnia zaczyna chodzić. Co mógłby osiągnąć dorosły człowiek, gdyby dążąc do czegoś, co jest dla niego ważne, miał cierpliwość i skupienie małego dziecka!”
(E. Fromm).

źródło: Magdalena Matwiejczuk

Bibliografia:
1. A. Jacyniak, Z. Płużek, „Świat ludzkich kryzysów”, Wyd. WAM, Kraków 2006
2.A. De Mello, „Przebudzenie”, Zysk i S-ka, Poznań 1996
3. E. Fromm, „O sztuce miłości”, Rebis, Poznań 2005, s. 116
4. Z. Płużek, Psychologia pastoralna, Kraków 1991, s. 87

Powiadom znajomego
  1. (wymagane)
  2. (prawidłowy adres email wymagany)
  3. (wymagane)
  4. (prawidłowy adres email wymagany)
 

cforms contact form by delicious:days

Powiązane Artykuły:

Zostaw swój komentarz

You must be logged in to post a comment.

Kategorie

Chmurka Tagów

Publikuj już dziś!

Publikuj swój artykuł a otrzymasz ZAŚWIADCZENIE!
*Przeczytaj więcej»
*Publikuj»

Administracja